Nicolaas Mulerius[1, 2, 3]

Male 1565 - 1630  (65 years)


Personal Information    |    Sources    |    Event Map    |    All    |    PDF

  • Name Nicolaas Mulerius 
    Born 4 Jan 1565  Brugge, West-Vlaanderen, België Find all individuals with events at this location 
    Gender Male 
    Occupation 1614  Universiteit Groningen, Nederland Find all individuals with events at this location 
    arts, mathematicus en astronoom en een van de eerste hoogleraren aan de in 1614 opgerichte Academie te Groningen, waarvan hij de vierde Rector Magnificus was. 
    Age: 48-49 
    Died 5 Sep 1630  Groningen, Groningen, Nederland Find all individuals with events at this location 
    Age: 65 
    Siblings
    1. Margriete des Muliers,   b. 1561, Menen, West-Vlaanderen, België Find all individuals with events at this location,   d. 1577, Calais, Côte-d'Or, Bourgogne, France Find all individuals with events at this location
     
    2. Pieter des Muliers,   b. 1563, Menen, West-Vlaanderen, België Find all individuals with events at this location,   d. 1568, Ieper, West-Vlaanderen, België Find all individuals with events at this location
     
    3. Jan des Muliers,   b. 1567, Menen, West-Vlaanderen, België Find all individuals with events at this location,   d. Yes, date unknown
     
    Notes 
    • Nicolaus Mulerius (Brugge, 25 december1564 - Groningen15 september1630) was een arts, mathematicus en astronoom en een van de eerste hoogleraren aan de in 1614 opgerichte Academie te Groningen, waarvan hij de vierde Rector Magnificus was.

      Mulerius behoorde tot de familie Des Muliers die oorspronkelijk uit Rijsel kwam.[1] Zijn vader was Pierre Des Muliers. Zijn moeder, Claudine le Vettre, werd als aanhangster van de Doopsgezinden slachtoffer van de inquisitie en stierf met een aantal van haar kinderen de marteldood.[2] Nicolaus vluchtte met zijn vader naar Leiden, waar hij zich in 1582 inschreef aan de Leidse Academie. Hier volgde hij colleges bij Lambertus Danaeus (theologie), Justus Lipsius (geschiedenis en rechten), Bonaventura Vulcanius (Grieks), Franciscus Raphelengius (oosterse talen), Rudolph Snellius (wiskunde) en Joannes Heurnius en Gerardus Bontius (medicijnen). Hij promoveerde in 1589 in de geneeskunde op vijfien stellingen met betrekking tot borstvliesontsteking. Hij trouwde in datzelfde jaar met Christina Maria Six, telg uit de later in Amsterdam zo invloedrijke familie Six. Het paar kreeg elf kinderen, van wie er zes hun vader zouden overleven. Overigens zou Mulerius zich zelf op enig moment, mogelijk onder invloed van zijn huwelijk, bekeren tot het Calvinisme.

      In 1590 verhuisde Nicolaus, die zijn achternaam inmiddels verlatijnst had tot Mulerius, naar Harlingen waar hij werd benoemd tot stadsarts. Vrijwel meteen ondernam hij - vruchteloze - pogingen benoemd te worden tot hoogleraar in Leiden. Hij zou tot 1603 in Harlingen blijven, waarna de Staten van Stad en Lande hem benoemde tot medicus provincialis, een aanzienlijke functie met een al even aanzienlijk traktement. Lang zou hij er niet blijven want in 1608 werd hij aangesteld als opperrector van de Latijnse School in Leeuwarden. Zijn aanstelling diende vooral om toezicht te kunnen houden op de nieuwe rector van die school, de Duitser Edo Neuhusius, aan wiens religieuze rechtzinnigheid - hij was Lutheraan - werd getwijfeld. Mulerius zelf legde zich hier ook toe het geven van onderwijs in Grieks en filosofie. Met een jaarlijkse wedde van 950 gulden, werd hij er nog ruimhartiger betaald dan in zijn dagen als provinciaal arts.

      In 1614 werd Mulerius door zijn vriend Ubbo Emmius gevraagd hoogleraar in de geneeskunde en Grieks te worden aan de even daarvoor gestichte Groningse Academie. Niet veel later zou Mulerius het Grieks met Ubbo Emmius ruilen voor de wiskunde. Onder dit laatste vak resorteerden de zuivere wiskunde maar ook de mathematica mixta, waartoe ook de astronomie, de landmeetkunde, de zeevaartkunde en de fortificatie werden gerekend. Tot het vakgebied van de geneeskunde behoorde ook de plantkunde en hoewel Mulerius achter zijn eigen huis een bescheiden verzameling exotische en geneeskrachtige kruiden aanlegde, kwam het in Groningen - anders dan in Leiden - vooralsnog niet tot de aanleg van een botanische tuin. Wel werd er in het voormalige Broerklooster, dat nu dienstdeed als vestiging van de Academie, een anatomisch theater aangelegd, waarin Mulerius welgeteld drie keer een schouwing uitvoerde. Zijn voornaamste liefde bleek uit te gaan naar de sterrenkunde, terwijl hij naast zijn hoogleraarschap ook weer aangesteld was als provinciaal arts en hij dus veel van zijn tijd kwijt was aan patiëntenzorg. In de zestien jaar dat Mulerius aan de Academie verbonden was, waren er zeventien studenten medicijnen ingeschreven bij de Groningse universiteit. Zes daarvan promoveerden, vermoedelijk voor een deel met Mulerius als promotor. In 1617 werd Mulerius de vierde Rector van de Academie. Hij was de eerste bibliothecaris van de Groningse Universiteitsbibliotheek, een boekerij die met ruim driehonderd banden ongeveer half zo klein was als de privébibliotheek van Mulerius.[3] Vanaf 1622 was hij een van de bewindhebbers van de Groningse kamer van de West-Indische Compagnie.

      Mulerius is afgebeeld op het gedenkraam Deo Patriae Academiae (1914) in het het trappenhuis van het Groninger Academiegebouw.

      Voorblad van de - door Mulerius geredigeerde - derde editie van Copernicus' De revolutionibus orbium coelestium

      Mulerius dankt zijn roem voornamelijk aan zijn bijdragen aan de astronomie. Als zijn belangrijkste bijdrage geldt een door hem geredigeerde heruitgave van Copernicus' De revolutionibus orbium coelestium, waarbij het interessant is op te merken dat Mulerius zelf helemaal niet geloofde dat de aarde om de zon draaide. Voor het overige was Mulerius' astronomische belangstelling eerder praktisch dan theoretisch te noemen. Daarvan getuigt zijn eerste verhandeling Cort onderwijs van het ghebruyck des astrolabiums. Een astrolabium is een hoekmeetinstrument waarmee de hoogte van hemellichamen gemeten kan worden als functie van de tijd. Van zijn praktische gezindheid getuigen ook de almanakken die hij jaarlijks uitgaf en waarvan een aantal is bewaard. Zijn eerste geleerde publicatie in het Latijn verscheen in 1611: de Tabulae Frisicae, waarin - aan de hand van de Juliaanse kalender - tabellen zijn opgenomen met betrekking tot de stand van maan en zon over een langere periode. Over diezelfde Juliaanse kalender schreef hij Calendarium Romanum en een 1616 verscheen een leerboek (in twee delen) over de sterrenkunde. Als gezegd dankt hij zijn grootste bekendheid aan de uitgave van het standaardwerk van Copernicus, dat hij aanvulde met nieuwe, en soms eigen inzichten en een nieuwe titel meegaf Astronomia instaurata ('Herstelde astronomie'). Als kind van zijn tijd - hij was een rechtzinnig Calvinist, voor wie het woord des Heren boven alles ging - kon hij het niet met zijn eigen wereldbeeld in overeenstemming brengen dat de aarde om de zon zou draaien. Zijn wereldbeeld bleef dus geocentrisch, al week hij in die zin van het aristotelisch wereldbeeld af, dat hij aannam dat andere planeten dan de aarde wél om de zon draaiden. Bij dit alles moet worden bedacht dat het copernicaanse wereldbeeld in zijn dagen geenszins gemeengoed was. Dat de Rooms-katholieke Kerk Copernicus' werk in 1600 op de Index plaatste, leidde wel tot hernieuwde belangstelling voor het werk in de protestantse Republiek.

    Person ID I503450  Hilbrands en de Rooij genealogie
    Last Modified 22 Sep 2018 

    Father Pierre des Muliers,   b. 1530, Brugge, West-Vlaanderen, België Find all individuals with events at this location,   d. 1591, Leiden, Zuid-Holland, Nederland Find all individuals with events at this location  (Age 61 years) 
    Mother Claudine le Vettre,   d. 1568, Ieper, West-Vlaanderen, België Find all individuals with events at this location 
    Married 1560  Menen, West-Vlaanderen, België Find all individuals with events at this location 
    Family ID F501247  Group Sheet  |  Family Chart

    Family Christina Maria Six,   b. 23 Nov 1566, Saint-Omer, France Find all individuals with events at this location,   d. 16 Nov 1645, Amsterdam, Noord-Holland, Nederland Find all individuals with events at this location  (Age 78 years) 
    Married 17 Nov 1589  Amsterdam, Noord-Holland, Nederland Find all individuals with events at this location 
    • Echtgeno(o)t(e): Nicolaus Petrus des Muliers
    Children 
     1. Petrus Mulerius,   b. 11 Mar 1599, Harlingen, Friesland, Nederland Find all individuals with events at this location,   d. 14 Feb 1647, Groningen, Groningen, Nederland Find all individuals with events at this location  (Age 47 years)
     2. Carolus Mulerius,   b. 21 Feb 1601, Harlingen, Friesland, Nederland Find all individuals with events at this location,   d. 13 Aug 1638, Groningen, Groningen, Nederland Find all individuals with events at this location  (Age 37 years)
     3. Martha Mulerius,   b. 1608, Groningen, Groningen, Nederland Find all individuals with events at this location,   d. Yes, date unknown
     4. Nicolaas Mulerius,   c. 18 May 1603, Amsterdam, Noord-Holland, Nederland Find all individuals with events at this location,   d. Yes, date unknown
     5. Christina Mulerius,   d. Yes, date unknown
     6. Alida Mulerius
    Last Modified 22 Sep 2018 
    Family ID F501246  Group Sheet  |  Family Chart

  • Event Map
    Link to Google MapsBorn - 4 Jan 1565 - Brugge, West-Vlaanderen, België Link to Google Earth
    Link to Google MapsMarried - 17 Nov 1589 - Amsterdam, Noord-Holland, Nederland Link to Google Earth
    Link to Google MapsOccupation - arts, mathematicus en astronoom en een van de eerste hoogleraren aan de in 1614 opgerichte Academie te Groningen, waarvan hij de vierde Rector Magnificus was. - 1614 - Universiteit Groningen, Nederland Link to Google Earth
    Link to Google MapsDied - Age: 65 - 5 Sep 1630 - Groningen, Groningen, Nederland Link to Google Earth
     = Link to Google Earth 

  • Sources 
    1. [S500010] FamilySearch Stamboom, (MyHeritage), https://www.myheritage.nl/research/collection-40001/familysearch-stamboom?itemId=913675294&action=showRecord (Reliability: 4).
      Nicolaas MuleriusGeboortenaam: Nicolaas des MuliersGeslacht: ManGeboorte: 4 jan 1565 - Brugge, West-Vlaanderen, BelgiumHuwelijk: Echtgeno(o)t(e): Christina Six - 17 nov 1589 - Amsterdam, Noord-Holland, NetherlandsOverlijden: 5 sep 1630 - Groningen, Groningen, NetherlandsOuders: Pierre des Muliers, Claudine des Muliers (geboren le Vettre)Echtgenote: Christina Mulerius (geboren Six)Kinderen: Petrus Mulerius, Carolus Mulerius, Martha Luts (geboren Mulerius), Christina Winsemius (geboren Mulerius), Nicolaas MuleriusBroers/zusters: Pieter des Muliers, Margriete des Muliers, Jan des Muliers, Martha Velius (geboren des Muliers), Maria des Muliers, Margriete des Muliers

    2. [S500010] FamilySearch Stamboom, (MyHeritage), https://www.myheritage.nl/research/collection-40001/familysearch-stamboom?itemId=1115211902&action=showRecord (Reliability: 4).
      Nicolaas MuleriusNamen geboorte: Nicolaas des MuliersNicolaas MuleriusGeslacht: ManGeboorte: 4 jan 1565 - Brugge, West-Vlaanderen, BelgiumHuwelijk: Echtgeno(o)t(e): Christina Six - 17 nov 1589 - Amsterdam, Noord-Holland, NetherlandsOverlijden: 5 sep 1630 - Groningen, Groningen, NetherlandsOuders: Pierre des Muliers, Claudine des Muliers (geboren le Vettre)Echtgenote: Christina Mulerius (geboren Six)Kinderen: Martha Luts (geboren Mulerius), Carolus Mulerius, Petrus Mulerius, Christina Winsemius (geboren Mulerius), Nicolaas MuleriusBroers/zusters: Pieter des Muliers, Margriete des Muliers, Jan des Muliers, Nicolaas Mulerius, Martha Velius (geboren des Muliers), Maria des Muliers, Margriete des MuliersDeze persoon schijnt dubbele verwanten te hebben. Bekijk het op FamilySearch om alle informatie te bekijken.

    3. [S500011] Geni World Family Tree, (MyHeritage), https://www.myheritage.nl/research/collection-40000/geni-world-family-tree?itemId=198766703&action=showRecord (Reliability: 4).
      Nicolaus Petrus des MuliersGeslacht: ManRoepnaam: Des Muliers, Nicolaus MuleriusGeboorte: 25 dec 1564 - Brugge, West Flanders, Vlaams Gewest, BelgiumBeroep: arts, mathematicus en astronoom en een van de eerste hoogleraren aan de in 1614 opgerichte Academie te Groningen, waarvan hij de vierde Rector Magnificus was.Huwelijk: Echtgeno(o)t(e): Christina Maria Six - 17 nov 1589 - Amsterdam, NederlandOverlijden: 15 sep 1630 - Groningen, Groningen, Groningen, The NetherlandsVader: Pierre des MuliersMoeder: Claudine le VettreEchtgenote: Christina Maria SixKinderen: Petrus Sixtus Mulerius, Christina Mulerius, Carolus Mulerius, Martha Mulerius, Alida MuleriusBroer/zuster: Jean des Muliers